Jak pomóc starszemu dziecku, które słabo czyta? - Przystanek Rodzinka - blog parentingowy o dzieciach okiem logopedki

Kiedy dziecko wkracza w wiek nastoletni, wydaje nam się, że etap nauki czytania ma już dawno za sobą. Tymczasem wyzwania związane z płynnym czytaniem wśród uczniów szkół średnich i starszych klas podstawówki są zaskakująco powszechne. Trudności te mogą poważnie wpłynąć na wyniki w nauce i ogólne funkcjonowanie w szkole. Badania wśród pedagogów pokazują, że w wielu rejonach co czwarty nastolatek mierzy się z podstawowymi problemami w tej dziedzinie.

Dlaczego starsi uczniowie często nie otrzymują pomocy?

Brak czasu i struktur w planie dnia

W przeciwieństwie do nauczania początkowego, w szkołach dla starszej młodzieży rzadko znajduje się w grafiku specjalny czas na dodatkowe wsparcie w czytaniu. Interwencja jest traktowana jako doraźna, a nie jako stały element programu.

Niedostosowane materiały i brak szkoleń

Nauczyciele przedmiotów często nie mają przygotowania, by pracować z uczniami nad podstawowymi umiejętnościami czytania. Dodatkowo, trudno znaleźć materiały edukacyjne, które są dostosowane do wieku nastolatka, a jednocześnie pozwalają nadrobić braki na poziomie podstawowym.

Niewidoczny problem

Trudności bywają bagatelizowane, a uczeń, wstydząc się swojej słabości, wypracowuje strategie unikania czytania. To sprawia, że problem pozostaje nierozwiązany, pogłębiając frustrację i zaległości.

Książki dla nastolatków – top lista 20 polecanych tytułów

Skuteczne strategie wspierania nastoletniego czytelnika

Systematyczne i bezpośrednie instrukcje

Efektywna pomoc opiera się na celowych, systematycznych działaniach. Chodzi o bezpośrednie uczenie konkretnych umiejętności, takich jak rozpoznawanie dźwięków w słowach (fonemy) czy płynne czytanie, z jasno określonymi celami każdej lekcji.

Materiały dostosowane do wieku i zainteresowań

Aby zaangażować nastolatka, treści do czytania muszą być dla niego atrakcyjne i odpowiednie do jego wieku, nawet jeśli poziom językowy jest uproszczony. To podnosi motywację i pokazuje, że czytanie może być narzędziem do zdobywania interesujących informacji.

Rola rodzica w domowym wsparciu

Otwarta rozmowa bez oceniania

Pierwszym krokiem jest stworzenie bezpiecznej przestrzeni do rozmowy. Zapytaj dziecko, jak się czuje podczas czytania szkolnych lektur czy poleceń. Ważne, by nie krytykować, ale okazać zrozumienie i chęć pomocy.

Wspólne czytanie „dla przyjemności”

Poświęćcie czas na czytanie tego, co interesuje młodego człowieka – artykułów o grach, blogów, komiksów czy prostych powieści. Czytajcie na zmianę, aby odciążyć dziecko i dać mu przykład płynnej lektury.

Współpraca ze szkołą

Aktywnie porozmawiaj z wychowawcą lub pedagogiem szkolnym o swoich obserwacjach. Zapytaj, jak szkoła może pomóc i jakie są możliwości dodatkowego wsparcia. Bądź sojusznikiem dziecka w tym procesie.

Trudności w czytaniu u nastolatka to wyzwanie, ale nie wyrok. Kluczem jest przełamanie tabu i wdrożenie ukierunkowanej, życzliwej pomocy – zarówno w szkole, jak i w domu. Skupienie się na mocnych stronach dziecka, dostosowanie metod do jego wieku oraz cierpliwość mogą otworzyć drogę do nadrobienia zaległości i odzyskania wiary we własne możliwości. Pamiętajmy, że nigdy nie jest za późno, by zostać lepszym czytelnikiem.

Źródło