Wyobraź sobie książkę, która działa jak magiczny klucz – otwiera drzwi do niezliczonych światów wiedzy, każdego dnia na nowo. Nie trzeba jej czytać od pierwszej do ostatniej strony jednym tchem. Wystarczy sięgnąć po nią rano przy śniadaniu, wieczorem przed snem albo w chwili, gdy dziecko po raz kolejny zadaje pytanie, na które żaden rodzic nie zna odpowiedzi.
Książka rozwijająca ciekawość dziecka to dziś jeden z najcenniejszych prezentów, jakie możemy dać młodemu człowiekowi. W świecie, gdzie ekrany rywalizują o uwagę, a wiedza jest często spłycana do krótkiego filmiku, Molly Oldfield przypomina, że najważniejsze pytania rodzą się w głowach dzieci – i zasługują na prawdziwe, mądre odpowiedzi.
“Wszystko, co chcesz wiedzieć. Genialne pytania i proste odpowiedzi na każdy dzień roku” to właśnie taka propozycja: skarbnica ciekawostek, encyklopedia wyobraźni i codzienny rytuał odkrywania świata zamknięty w jednym, pięknie wydanym tomie. Pozycja, która nie zbiera kurzu na półce, bo po nią wraca się wciąż i wciąż.
Molly Oldfield – mistrzyni zamieniania wiedzy w przygodę
Molly Oldfield to postać, która w świecie popularyzacji nauki zajmuje miejsce wyjątkowe. Znana przede wszystkim jako jedna z tzw. “QI Elves” – czyli badaczek i autorek stojących za scenami kultowego brytyjskiego programu telewizyjnego QI (Quite Interesting) prowadzonego przez Stephena Fry’a – od lat udowadnia, że wiedza nie musi być nudna, sztywna ani zarezerwowana wyłącznie dla dorosłych.
Z tego samego ducha narodził się podcast “Everything Under the Sun”, który stał się bezpośrednim zaczątkiem recenzowanej książki. W podcaście dzieci z całego świata zadają pytania, na które odpowiadają eksperci z różnych dziedzin – naukowcy, kucharze z gwiazdkami Michelin, artyści, badacze z Natural History Museum. Molly Oldfield pełni rolę łącznika: tłumaczy, upraszcza, ale nigdy nie infantylizuje. Podcast zdobył nominację w kategorii “Dla dzieci” British Podcast Awards w 2023 roku i trafił na listę TOP 11 podcastów dla osób uczących się w domu według “The Times”.
Jej książki zostały przetłumaczone na dziewięć języków, a umiejętność pisania z pasją o rzeczach skomplikowanych w sposób prosty i przystępny czyni z niej autorkę, po której sięgają rodzice poszukujący prawdziwej, wartościowej lektury dla swoich dzieci. Polskie wydanie ukazało się nakładem Wydawnictwa Znak Emotikon, w przekładzie Agnieszki Szling.
Książka rozwijająca ciekawość dziecka – 366 pytań, które nie dają spokoju
Struktura “Wszystko, co chcesz wiedzieć” jest prosta i genialna zarazem. Książka podzielona jest według miesięcy roku – każdy miesiąc przynosi kolejne pytania i odpowiedzi, jedno na dzień. Rok przestępny? Nie ma problemu – autorka przewidziała i 29 lutego.
Zakres tematyczny tej pozycji jest zdumiewający. Na przestrzeni 366 wpisów czytelnik wędruje przez kosmos, biologię, historię, technologię, kulturę, przyrodę i codzienność. Jedno pytanie dotyczy tego, skąd biorą się pierwiastki, kolejne – dlaczego niebo jest niebieskie, a jeszcze inne – kto wynalazł watę cukrową. Są pytania poważne i takie, które wywołują salwy śmiechu przy rodzinnym stole. Są pytania naukowe i filozoficzne. Są też takie, które niejednego dorosłego wprawią w zakłopotanie – bo sami przecież nigdy się nad nimi nie zastanawiali.
Wśród pytań, na które odpowiada książka, znalazły się między innymi: Czy kosmici istnieją? Jak powstają kolory? Skąd biorą się pomysły? Dlaczego dinozaury zniknęły? Co parzą pokrzywy i dlaczego? Jak działa rower? Dlaczego widzimy w ciemności? Czym jest plastik i dlaczego szkodzi środowisku? Każda odpowiedź jest zwięzła, napisana przystępnym językiem, pełna humoru i opracowana przy udziale ekspertów z danych dziedzin.
Co ważne, Molly Oldfield nie serwuje encyklopedycznej suchej narracji. Każda strona tchnie autentyczną pasją i ciekawością. Odpowiedzi inspirują do zadawania kolejnych pytań, a nie zamykają temat – to idealna właściwość książki rozwijającej ciekawość dziecka.
Wartość i przesłanie – dlaczego ta książka jest ważna?
Żyjemy w czasach, gdy ciekawość bywa zagłuszana przez nadmiar bodźców. Dzieci mają dostęp do nieograniczonej ilości informacji, ale rzadko zdarza się, by ta informacja była podana w sposób przemyślany, rzetelny i inspirujący. “Wszystko, co chcesz wiedzieć” wypełnia tę lukę z niezwykłą gracją.
Przesłanie tej książki jest proste i jednocześnie rewolucyjne: każde pytanie jest dobre. Nie ma pytań głupich, zbyt trudnych ani śmiesznych. Pytanie to pierwszy krok do wiedzy – a wiedza to narzędzie, które dziecko zabierze ze sobą na całe życie. Autorka buduje atmosferę, w której pytać jest rzeczą naturalną, piękną i godną podziwu.
Dla rodziców ta książka to także dar: gotowy zasób tematów do rozmów, punkt wyjścia do wspólnych poszukiwań i dowód na to, że edukacja może być przyjemnością. Liczne opinie podkreślają, że “Wszystko, co chcesz wiedzieć” sprawdza się doskonale zarówno jako samodzielna lektura dla starszych dzieci, jak i jako materiał do czytania wspólnie z rodzicami czy dziadkami.
Rekomendacje dla tej książki wystawiły takie osobistości jak Neil Gaiman, Stephen Fry, Sophie Dahl czy David Walliams – pisarz dla dzieci, który stwierdził wprost, że to “wspaniała książka, a szczególnie dla tych dzieci, które nie przepadają za czytaniem”. To niebagatelna pochwała, bo najlepsza książka rozwijająca ciekawość dziecka to taka, po którą sięgnie nawet zagorzały niechętny lekturze.
Warstwa graficzna, ilustracje i wydanie
Pod względem wizualnym “Wszystko, co chcesz wiedzieć” to prawdziwa uczta. Ilustracje – wykonane przez aż dwanaście ilustratorek i ilustratorów (m.in. Momoko Abe, Kelsey Buzzell, Beatrice Cerocchi, Gwen Millward i innych) – nadają każdej stronie indywidualny charakter. Każde pytanie ma swoje własne, niepowtarzalne graficzne opracowanie, co sprawia, że przeglądanie książki jest przygodą samą w sobie.
Kolorystyka jest żywa i radosna, ale nie chaotyczna. Ilustracje pełnią tu podwójną rolę: dekoracyjną i edukacyjną. Pomagają dziecku wyobrazić sobie opisywane zjawiska, uzupełniają tekst i angażują wzrok nawet wtedy, gdy młody czytelnik nie jest jeszcze gotowy na samodzielne czytanie. Waterstones określił tę pozycję jako “po prostu hipnotyzujące kompendium”.
Wydanie polskie ukazało się nakładem Wydawnictwa Znak Emotikon – lidera na rynku literatury dziecięcej w Polsce. Książka wydrukowana jest na papierze dobrej jakości, strony są grube i odporne na zniszczenie, co ma znaczenie w przypadku lektury dla dzieci. Twarda okładka nadaje tomowi solidność i elegancję – sprawia, że to idealna pozycja na prezent. Jedyną drobną niedogodnością, na którą zwrócili uwagę recenzenci, jest brak wbudowanej wstążki-zakładki, która ułatwiałaby codzienne wracanie do właściwej strony.
Czy warto sięgnąć po tę książkę?
“Wszystko, co chcesz wiedzieć. Genialne pytania i proste odpowiedzi na każdy dzień roku” to jedna z tych rzadkich publikacji, które naprawdę zasługują na miano książki rozwijającej ciekawość dziecka w pełnym tego słowa znaczeniu. Nie jest to kolejna encyklopedia z przypadkowym zbiorem faktów. To przemyślany projekt edukacyjny, który wyrósł z głębokiego szacunku dla dziecięcych pytań i autentycznej pasji do popularyzowania wiedzy.
Sprawdzi się dla dzieci od ok. 7. roku życia czytających samodzielnie, ale z powodzeniem może być czytana głośno nawet młodszym przedszkolakom. Sprawdzi się w domu, klasie, świetlicy, bibliotece. Sprawdzi się jako prezent urodzinowy, gwiazdkowy, prezent na Dzień Dziecka. Sprawdzi się dla każdego, kto chce wychować człowieka, dla którego pytanie “dlaczego?” pozostanie najpiękniejszym słowem świata.
TOP 3 popularnonaukowych książek dla dzieci według “The Bookseller” (2021) – to rekomendacja, która mówi sama za siebie. Do tego pochlebne recenzje Neila Gaimana, Stephena Fry’a i Davida Wallaimsa oraz nagrody dla podcastu, który tę książkę zainspirował. Jeśli szukasz jednej książki, która będzie towarzyszyć Twojemu dziecku przez cały rok – ta jest właśnie dla Was.
Miłość na wyciągnięcie ręki – magiczne wymiary uczuć w przestrzennym arcydziele dla najmłodszych
“Flaga na maszt!” – ilustrowane kompendium flag z całego świata w komiksowym stylu
“Matsuri” – magiczna wyprawa do świata japońskich festiwali
“Pippi w parku” – Pippi rusza z odsieczą sztokholmskiej policji
Małe miasto, wielka tajemnica – recenzja książki „Czyja to sprawka?” autorstwa Job, Joris & Marieke”
“Sprzedawca szczęścia” – czym jest szczęście i czy można je kupić?
“Energia” Anny Skowrońskiej elektryzuje młodych odkrywców!
Bo bycia szczęśliwym trzeba się uczyć… – “12 sposobów na szczęście. Polscy autorzy o tym, jak cieszyć się każdym dniem”
Odkryj kaskadę ciekawostek o ustach zwierząt – „Zęby, ciosy i siekacze” w szczękach… rękach (!) młodych czytelników
“Bagażnik, czyli rzecz o pakowaniu” – poradnik dla początkujących, ale zaradnych podróżników – recenzja
“Ogrody natury” – magiczne, a jednak prawdziwe dziedzictwo przyrodnicze ziemi
Dunia – 7 powodów, dzięki którym pokochacie „Dunię” Rose Lagercrantz i Evy Eriksson
Mama Mu – książkowe odsłony, a wśród nich ta dość osobliwa i kontrowersyjna
Gdy armia komórek staje na straży – epicki komiksowy przewodnik po twierdzy ludzkiego organizmu. Recenzja literacka: “Kurzol. Zagadka odporności”
Górska ruletka, czyli zmagania z naturą w “Przetrwać w górach” – książce i grze jednocześnie
