IMG

Literatura szwedzka dla dzieci w pigułce – ponadczasowy i ogólnoświatowy fenomen

Spójność tekstu z obrazem, brak tematów tabu, szacunek dla problemów, rozterek i wyobrażeń najmłodszych, dziecięcy humor, w większości dziecięca perspektywa, refleksja i rozrywka w jednym – to moja definicja szwedzkiej literatury dla dzieci.

O szwedzkiej literaturze dla dorosłych wiem niewiele. Z kolei piśmiennictwo dla dzieci autorów pochodzących z tej części Skandynawii fascynuje mnie od czasów studiów filologicznych. Wygaszona pieluchami, zupkami i praniem ekscytacja obudziła się na nowo, gdy pierwszy syn dorwał biblioteczny egzemplarz „Auta Maksa” Barbro Lindgren i Evy Eriksson. Obecnie nawet 2-latek potrafi celebrować ze mną lektury Astrid Lindgren, Gunilli Bergström czy Svena Nordqvista.

Kolejna stworzona przeze mnie lista (Listę naszych ulubionych 100 książkowych serii znajdziecie tutaj) tym razem obejmuje zarówno serie jak i książki autonomiczne szwedzkich autorów i ilustratorów XX i XXI wieku. Skupiłam się na pozycjach, które znają i czytają z nami dzieci (2,5 i 4,5-latek). Nie znajdziecie więc tu np. Martina Widmarka, którego twórczość trafia raczej do starszych czytelników. Jeśli się mylę, poprawcie mnie.

Listę oparłam na nazwiskach autorów. Każdą książkę bądź serię opisuję również osobą ilustratora, bo niezaprzeczalnie tekst i obraz w literaturze szwedzkiej tworzą spójną całość. Nie bez kozery spora część autorów to również ilustratorzy swoich (i nie tylko) książek.

W opisie pozycji znajduje się również nazwa wydawnictwa. Zazwyczaj pod jego nazwą kryje się link do wszystkich książek w serii lub do konkretnej pozycji, jeśli jest to tylko jedna książka autora. Czasami link źródłowy znajduje się w tytule książek – sytuacja ma miejsce, gdy na stronie wydawnictwa książki nie ujęte zostały w serie. Niejednokrotnie brakuje mi w księgarniach internetowych czy nawet katalogach bibliotecznych hasła przedmiotowego z nazwą serii, dzięki której można znaleźć wszystkie części z cyklu pod jedną nazwą. Mam więc nadzieję, że ta kompletna lista przyda się nie tylko mi.

W większości odsyłam Was do rodzimego wydawnictwa. Zakamarki są zdecydowanie liderem w wydawaniu szwedzkich książek dla dzieci w Polsce. Dlatego to jedno z moich ulubionych wydawnictw na polskim rynku.

W czym moim zdaniem tkwi fenomen szwedzkiej literatury dla dzieci?

To literatura nie znająca żadnego tabu. Jest tata samotnie wychowujący dziecko (seria o Albercie), jest śmierć (Czy umiesz gwizdać Joanno, Chusta babci), jest seks (Wielka księga siusiaków), jest przemoc (seria Przygody w Raj), jest tolerancja (Igor i lalki, Różowe życie), jest miłość.

To literatura doskonale oddająca świat dziecięcych myśli (Chusta babci – o umierającej babci: Doniece bez kwiatów. Kwiaty bez donic. Życie bez babci. Babcia bez życia), potrzeb (Nusia i baranie łby –Wszystkie dzieci lubią się kąpać – mówi tata. Ale nie Nusia. Dobrze jej na leżaku. Najchętniej by sobie pokopała), spraw, zmartwień, wyobrażeń (Filip i mama, która zapomniała – sfrustrowana mama jako smoczyca).

Ta dziecięca perspektywa, a niejednokrotnie i dziecięcy język, sprawia, że także dorośli bardzo chętnie sięgają po szwedzkie książki dla dzieci. Dla nas rodziców to coś w rodzaju poradnika – „Psychologia dziecka. Jak zrozumieć zachowanie najmłodszych?”. Ponadto, tylko z ust niezakłamanego jeszcze, szczerego dziecka możemy się dowiedzieć tak wiele o sobie.

To niezaprzeczalnie, choć może nie na pierwszy rzut oka, literatura wysokich lotów – świetnie skonstruowana fabuła, niedające się jednoznacznie ocenić zachowanie bohaterów, brak nachalnego moralizatorstwa, szczery dziecięcy humor, szacunek dla dziecka i jego świata.

Poniższą listę przygotowałam w formie do wydruku, by sprawnie wyszukiwać książki podczas wizyty w bibliotece czy księgarni

Gunilla Bergström

Gunilla Bergström (tekst i ilustracje), seria o Albercie, Zakamarki

Dobranoc, Albercie Albertsonie

Nieźle to sobie wymyśliłeś, Albercie

Pospiesz się, Albercie

Albert i tajemniczy Molgan

Kto obroni Alberta?

Sprytnie, Albercie

Albert i potwór

Czy jesteś tchórzem, Albercie?

Co się stało z Albertem?

Kto straszy, Albercie?

Co cieszy Alberta?

Albert i Mika

Hokus-pokus, Albercie

Urodziny Alberta

Wiąż, ile chcesz, Albercie

Co mówi tata Alberta?

Albercie, ty złodzieju!

Jeśli chcesz więcej dowiedzieć się o Albercie Albertsonie, to zainteresuje Cię również ten mój wpis.

Astrid Lindgren

Astrid Lindgren (tekst), Björn Berg (ilustracje), seria o Idzie i Emilu za Smalandii, Zakamarki

Mała Ida też chce psocić

Ach, ten Emil!

Emil i ciasto na kluski

Skąpy nie jestem, powiedział Emil

Astrid Lindgren (tekst), Ilon Wikland (ilustracje), seria o dzieciach z Bullerbyn, Zakamarki

Boże Narodzenie w Bullerbyn (Gwiazdka w Bullerbyn)

literatura szwedzka dla dzieci astrid lindgren ilon wikland gwiazdka w bullerbyn zakamarki

Wiosna w Bullerbyn

literatura szwedzka dla dzieci astrid lindgren ilon wikland wiosna w bullerbyn zakamarki

Dzień Dziecka w Bullerbyn

literatura szwedzka dla dzieci astrid lindgren ilon wikland dzien dziecka w bullerbyn zakamarki

Bullerbyn. Trzy opowiadania

Astrid Lindgren (tekst), Ingrid Vang Nyman (ilustracje), seria o Pippi, Zakamarki

Czy znasz Pippi Pończoszankę?

Pippi na wyspie Kurrekurredutt

Kolorowanka Pippi Pończoszanki

Ucieczka Pippi

Pippi się wprowadza i inne komiksy

Pippi zawsze sobie poradzi i inne komiksy

Astrid Lindgren (tekst), Ilon Wikland (ilustracje), seria o Lotcie, Zakamarki

Pewnie, że Lotta umie jeździć na rowerze

literatura szwedzka dla dzieci astrid lindgren ilon wikland pewnie ze lotta umie jezdzic na rowerze zakamarki

Pewnie, że Lotta umie prawie wszystko

literatura szwedzka dla dzieci astrid lindgren ilon wikland pewnie ze lotta umie prawie wszystko zakamarki

Pewnie, że Lotta jest wesołym dzieckiem

literatura szwedzka dla dzieci astrid lindgren ilon wikland pewnie ze lotta jest szczesliwym dzieckiem zakamarki

Lotta. Trzy opowiadania

literatura szwedzka dla dzieci astrid lindgren ilon wikland lotta trzy opowiadania zakamarki
Astrid Lindgren (tekst), Ilon Wikland (ilustracje), seria o Peterze i Lenie, Zakamarki

Peter i Lena. Dwa opowiadania

Ja też chcę chodzić do szkoły

Ja też chcę mieć rodzeństwo

Astrid Lindgren (tekst), Kitty Crowther (ilustracje), Skrzat nie śpi, Zakamarki

Astrid Lindgren (tekst), Ilon Wikland (ilustracje), Patrz, Madika, pada śnieg!, Zakamarki

Astrid Lindgren (tekst), Ilon Wikland (ilustracje), Ja nie chcę iść spać, Zakamarki

Astrid Lindgren (tekst), Marit Törnqvist (ilustracje), Jak Johan uratował cielaka, Zakamarki

Astrid Lindgren (tekst), Marit Törnqvist (ilustracje), Jak Kalle rozprawił sie z bykiem, Zakamarki

Sven Nordqvist

Sven Nordqvist (teskt i ilustracje), seria o Pettsonie i Findusie, Media Rodzina

literatura szwedzka dla dzieci sven nordqvist pettson finus media rodzina

Kiedy Mały Findus się zgubił

literatura szwedzka dla dzieci sven nordqvist pettson finus media rodzina

Minuta Koguta

literatura szwedzka dla dzieci sven nordqvist pettson finus media rodzina

Niezwykły Święty Mikołaj

Pettson na biwaku

Polowanie na lisa

literatura szwedzka dla dzieci sven nordqvist pettson finus media rodzina

Biedny Pettson

literatura szwedzka dla dzieci sven nordqvist pettson finus media rodzina

Rwetes w ogrodzie

literatura szwedzka dla dzieci sven nordqvist pettson finus media rodzina

Tort urodzinowy

literatura szwedzka dla dzieci sven nordqvist pettson finus media rodzina

Findus się wyprowadza

literatura szwedzka dla dzieci sven nordqvist pettson finus media rodzina

Goście na Boże Narodzenie

literatura szwedzka dla dzieci sven nordqvist pettson finus media rodzina

Poznaj Pettsona i Findusa

Rok z Findusem

Sven Nordqvist (tekst i ilustracje), seria o Nosku, Media Rodzina

Nosek znajduje krzesło

Nosek i taksówka

Sven Nordqvist (tekst i ilustracje), Gdzie jest moja siostra?, EneDueRabe

Sven Nordqvist (tekst i ilustracje) – Spacer z psem, Media Rodzina

Jujja Wieslander i Tomas Wieslander

Jujja Wieslander i Tomas Wieslander (teskt), Sven Nordqvist (ilustracje), seria o Mamie Mu, Zakamarki

Mama Mu na huśtawce

Mama Mu na sankach

literatura szwedzka dla dzieci ulf jujja wieslander tomas wieslander sven nordqvist mama mu zakamarki

Mama Mu sprząta

Mama Mu buduje

Kolorowanka Mamy Mu i Pana Wrony

Mama Mu nabija sobie guza

Mama Mu na rowerze i inne historie

Mama Mu czyta

Mama Mu na drzewie i inne historie

Wigilia Mamy Mu i Pana Wrony

Mama Mu na wycieczce i inne komiksy

Mama Mu na zjeżdżalni

Birgitta Stenberg

Birgitta Stenberg (tekst), Mati Lepp (ilustracje), seria o Billym, EneDueRabe

Billy i gwizdek

Billy i potwór

Billy i tajemniczy kot

Billy w szkole

Billy jest zły

Barbro Lindgren

Barbro Lindgren (tekst), Eva Eriksson (ilustracje), seria o Maksie, Zakamarki

Smoczek Maksa

Nocnik Maksa

Wózek Maksa

Piłka Maksa

Lampa Maksa

Miś Maksa

Ciastko Maksa

Miska Maksa

Auto Maksa

Pieluszka Maksa

Barbro Lindgren (tekst), Olof Landström (ilustracje), seria o Bolusiu, Zakamarki

literatura szwedzka dla dzieci barbro lindgren olof landstrom bolus seria o bolusiu zakamarki

Ależ, Bolusiu!

Ładnie, Bolusiu!

Chrum, chrum, Bolusiu!

Barbro Lindgren (tekst), Charlotte Ramel (ilustracje), Teraz będziesz kurą, Zakamarki

Ulf Stark

Ulf Stark (tekst), Charlotte Ramel (ilustracje), Cynamon i Trusia, Zakamarki

Cynamon i Trusia. Wierszyki od stóp do głów

Cynamon i Trusia. Wierszyki na okrągły rok

Cynamon i Trusia. Wierszyki o złości i radości

Ulf Stark (tekst), Anna Höglund (ilustracje), Czy umiesz gwizdać Joanno?, Zakamarki

Ulf Stark (tekst), Anna Höglund (ilustracje),Chłopiec, dziewczynka i mur, Zakamarki

Ulf Stark (tekst), Charlotte Ramel (ilustracje), Tej nocy miś nie chce być duży, Zakamarki

Ulf Stark (autor), Charlotte Ramel (ilustracje) – Siostrzyczka, Zakamarki

Ulf Stark (tekst), Mati Lepp (ilustracje) – Jak mama została Indianką, Zakamarki

Ulf Stark (tekst), Eva Eriksson (ilustracje) – Jak tata pokazał mi wszechświat, Zakamarki

Ulf Stark (tekst), Mati Lepp (ilustracje) – Jak tata się z nami bawił, Zakamarki

Moni Nilsson

Moni Nilsson (tekst), Elin Lindel (ilustracje), seria Przygody w Raju, Zakamarki

literatura szwedzka dla dzieci moni nilsson pija lindenbaum tsatsiki zakamarki

Najlepsi przyjaciele

Anioły, ciastka i wypadające zęby

Noc duchów

Najlepsze najgorsze urodziny

Zlatko, Beza i złodziej

Moni Nilsson (tekst), Pija Lindenbaum (ilustracje), seria Tsatsiki, Zakamarki

literatura szwedzka dla dzieci moni nilsson pija lindenbaum tsatsiki zakamarki

Tsatsiki i Mamuśka

Tsatsiki i Tata Poławiacz Ośmiornic

Tylko Tsatsiki

Tsatsiki i miłość

Tsatsiki i Retzina

Tsatsiki i Per

Tsatsiki i wojna oliwkowa

Amanda Eriksson

Amanda Eriksson (tekst, ilustracje) – trylogia, EneDueRabe

Inne życie

Różowe życie

Czarne życie

Eva Susso

Eva Susso (tekst), Benjamin Chaud (ilustracje), seria o Bincie, Zakamarki

literatura szwedzka dla dzieci barbro lindgren benjamin chaud binta babo lalo zakamarki

Binta tańczy

Babo chce

Lalo gra na bębnie

Eva Susso (tekst), Benjamin Chaud (ilustracje), seria o Matim i Uno, Zakamarki

Yeti

literatura szwedzka dla dzieci eva susso benjamin chaud yeti mati uno zakamarki

Duch z Butelki

Catarina Kruusval

Catarina Kruusval (tekst i ilustracje), seria o Eli, Zakamarki

literatura szwedzka dla dzieci catarina kruusva ela i olek zakamarki

Ela i Olek kąpią się

Ela i Olek jeżdżą

Ela i Olek jedzą

Ela i Olek bawią się

literatura szwedzka dla dzieci catarina kruusva ela zakamarki

Ubranka Eli

Piłka Eli

Ela na plaży

Kwiaty od Eli

Jabłonka Eli

Wszystkie psy Eli

Pija Lindenbaum

Pija Lindenbaum (tekst i ilustracje), seria o Nusi, Zakamarki

Nusia się chowa

Nusia i baranie łby

Nusia i bracia łosie

Jeśli interesuje Cię moja recenzja tej książki zapraszam tutaj.

Nusia i wilki

Pija Lindenbaum (tekst i ilustracje), Pobawimy się?, Zakamarki

Pija Lindenbaum (tekst i ilustracje), Sonia śpi gdzie indziej, Zakamarki

Pija Lindenbaum (tekst i ilustracje), Sonia śpi gdzie indziej, Zakamarki

Pija Lindenbaum (tekst i ilustracje), Doris ma dość, Zakamarki

Pija Lindenbaum (tekst i ilustracje), Filip i mama, która zapomniała, Zakamarki

Pija Lindenbaum (tekst i ilustracje), Pudle i frytki, Zakamarki

Pija Lindenbaum (tekst i ilustracje), Igor i lalki, Zakamarki

Pija Lindenbaum (tekst i ilustracje), Lubię Leosia, Zakamarki

Ulf Nilsson

Ulf Nilsson (tekst), Eva Eriksson (ilustracje), Kret sam na scenie, EneDueRabe

Ulf Nilsson (tekst), Emma Adbage (ilustracje), Hurra, są święta, Zakamarki

Emma Adbåge

Emma Adbåge (tekst i ilustracje), Liczymy na spacerze. Matematyka na każdą pogodę, Zakamarki

literatura szwedzka dla dzieci emma amdbege liczymy na spacerze matematyka na każda pogode

Johanna Thydell

Johanna Thydell (tekst), Emma Adbåge (ilustracje), Okropny rysunek, Zakamarki

Ellen Karlson

Ellen Karlson (tekst), Eva Lindström (ilustracje) – seria o Selmie, Zakamarki

Sznurówka, ptak i ja

Ryba o imieniu Fabian

Eva Lindström

Eva Lindström (tekst i ilustracje), Mój przyjaciel Stefan, Zakamarki

Eva Lindström (tekst i ilustracje), Mats i Roj. Ktoś się wprowadza, Zakamarki

Eva Lindström (tekst i ilustracje), Chcemy nasze czapki, Zakamarki

Elsa Beskow

Elsa Beskow (tekst i ilustracje), Słoneczne jajo, Zakamarki

Elsa Beskow (tekst i ilustracje), Zimowa wyprawa Ollego, Zakamarki

Lena Anderson

Lena Anderson, Lato Stiny, Zakamarki

Lotta Geffenblad

Lotta Geffenblad, Kamyki Astona, EneDueRabe

Eva Eriksson

Eva Eriksson (tekst i ilustracje), Mela na rowerze, Zakamarki

Eva Eriksson (tekst i ilustracje), Mela na zakupach, Zakamarki

Christina Björk

Christina Björk (tekst), Eva Eriksson (ilustracje), Księżniczki i smoki, Zakamarki

Christina Björk (tekst), Eva Eriksson (ilustracje), Rycerze i smoki, Zakamarki

Christina Björk (tekst), Eva Eriksson (ilustracje), Rok z Lineą, Zakamarki

Christina Björk (tekst), Lena Anderson (ilustracje), Linea w ogrodzie Moneta, Zakamarki

literatura szwedzka dla dzieci christina bjork lena anderson linnea w ogrodzie moneta
Christina Björk (tekst), Lena Anderson (ilustracje), Przygody Astrid – zanim została Astrid Lindgren, Zakamarki

Rose Lagercrantz

Rose Lagercrantz (tekst), Eva Eriksson, seria o Duni – Zakamarki

Życie według Duni

Szczęśliwy ten, kto dostanie Dunię

Do zobaczenia następnym razem

Kiedy ostatnio byłam szczęśliwa

Moje serce skacze z radości

Moje szczęśliwe życie

Więcej o Duni i jej tacie napisałam tutaj.

Rose Lagercrantz, Samuel Lagercrantz (tekst), Eva Eriksson (ilustracje), Mattis i jego przygody w pierwszej, drugiej i trzeciej klasie, Zakamarki

Lotta Olsson

Lotta Olsson (tekst), Charlotte Ramel (ilustracje) – seria CO WOKOŁO, Zakamarki

Auto robi brum

Mały, mały smyk

Bardzo wielki nos

Sweter włóż i już

Lotta Olsson (tekst), Charlotte Ramel (ilustracje), seria o Mrówkojadzie i Orzesznicy, Zakamarki

Dziwne zwierzęta

Inna podróż

Maskarada

Sam w domu

Sens życia

Lotta Olson (tekst), Benjamin Chaud (ilustracje), Wierzcie w Mikołaja, Zakamarki

Anna Höglund

Anna Höglund (tekst i ilustracje), O tym można rozmawiać tylko z królikami, Zakamarki

Anna-Clara Tidholm

Anna-Clara Tidholm (tekst i ilustracje), seria książek obrazkowych, Zakamarki

A dlaczego?

Gdzie idziemy?

Jest tam kto?

Wymyśl coś!

Åsa Lind

Åsa Lind (tekst), Joanna Hellgren (ilustracje), Chusta babci, Zakamarki

Åsa Lind (tekst), Kristina Digman (ilustracje), seria Piaskowy Wilk, Zakamarki

literatura szwedzka dla dzieci asa lind piaskowy wilk zakamarki

Piaskowy Wilk

Piaskowy Wilk i ćwiczenia z myślenia

Piaskowy Wilk i prawdziwe wymysły

Raz, dwa, trzy, Piaskowy Wilk

Serge Bloch

Serge Bloch (tekst i ilustracje), Wielka historia małej kreski, Zakamarki

Görel Kristina Näslund

Görel Kristina Näslund (tekst), Kristina Digman (ilustracje), O zimie, Zakamarki

Judith Drews

Judith Drews (tekst i ilustracje) – seria książek obrazkowych z miastami w roli głównej, Zakamarki

Kristin Dahl

Kristin Dahl (tekst), Mati Lepp (ilustracje), Matematyka ze sznurka i guzika, Zakamarki

Mårten Sandén

Mårten Sandén (tekst), Lina Bodén (ilustracje), Święta dzieci z dachów, Zakamarki

Sanna Töringe

Sanna Töringe (tekst), Kristina Digman (ilustracje), O duchu, który się bał, Zakamarki

Aakeson Kim Fupz

Aakeson Kim Fupz (tekst – Duńczyk), Eva Eriksson (ilustracje) Esben i duch dziadka, Media Rodzina

Thomas Halling

Thomas Halling (tekst), Eva Eriksson (ilustracje), Co za szczęście/Co za pech, EneDueRabe

Jeśli interesuje Cię moja recenzja książki Nusia i bracia łosie Piji Lindenbaum, zapraszam tutaj. Przegapiłeś opis serii o Albercie Albertsonie Gunilli Bergstrom lub Duni Rose Lagercrantz? Zerknij tutaj.

Nie chcesz, by ominął Cię kolejny wpis? Polub Przystanek Rodzinka na Facebooku.

Podobał Ci się ten wpis? Podziel się z innymi!

Dodaj swój komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Przewiń do góry